CHP’den Karşılıksız Çeke Verilen Hapis Cezasının Kaldırılmasına Dair Kanun Teklifi

31.10.2019 tarihinde Cumhuriyet Halk Partisi tarafından “Karşılıksız Çeke Verilen Hapis Cezasının Kaldırılmasına Dair Kanun Teklifi” TBMM’ye sunuldu.

Kanun Teklifinin Genel Gerekçesi

Bilindiği üzere 14.12.2009 tarih ve 5941 Sayılı Çek Kanunu üzerinde 31.01.2012 tarih ve 6273 sayılı Kanunla bir değişiklik yapılmış, bu değişiklikle karşılıksız çek keşide etme fiili adli bir suç olmaktan çıkarılmış, bir başka deyişle karşılıksız işlemi yapılan çek hesabının sahibine verilen hapis cezası kaldırılmıştır.

Ne var ki bu son derece olumlu düzenleme, 4 buçuk sene sonra 15.07.2016 tarih ve 6728 sayılı Kanunla geri alınmış, karşılıksız çeke yeniden hapis cezası getirilmiştir.

Anayasamıza Hiç kimse Sözleşmeden Doğan bir Yükümlülüğünü Yerine Getirememesinden Dolayı Özgürlüğünden Alıkonulamaz

Anayasamızın 38’inci maddesinin 6’ncı fıkrasında “Hiç kimse, yalnızca sözleşmeden doğan bir yükümlülüğünü yerine getirememesinden dolayı özgürlüğünden alıkonulamaz” hükmü yer almaktadır.

Bu hüküm, dayanağını, “İnsan Haklarını ve Ana Hürriyetleri Korumaya Dair Sözleşme”nin (AİHS) Bazı Hak ve Özgürlükleri Tanıyan 4 Numaralı Protokolünden almaktadır.

Söz konusu 4 No’lu Protokol Türkiye tarafından onaylanarak iç hukuk normu haline getirilmiştir. Nitekim 2012 yılında karşılıksız çeke hapis cezasının kaldırılması sürecinde öne sürülen gerekçelerden biri de Anayasamızın bu hükmüne uyum amacının taşınması olmuştur.

Bu Anayasa hükmü doğal olarak yalnızca ekonomik suç işleyen kişinin hapis cezasıyla muhatap olmamasını gerektirmektedir.

Çek ve Senedin Günlük Hayatımızdaki Yeri

Çek ve senet çok büyük bir çoğunlukla ticaretle uğraşan yurttaşlarımızın, esnafımızın kullandığı bir borçlanma yöntemidir. Çek, Türk Ticaret Kanununda her ne kadar peşin ödeme aracı olarak görülse de 5941 sayılı Kanunda yer alan “üzerinde yazılı düzenleme tarihinden önce çekin ödenmek için muhatap bankaya ibrazı geçersizdir” ifadesinden ötürü ticaretle uğraşan kişiler tarafından vadeli bir ödeme aracı olarak kullanılmaktadır.

5941 sayılı Çek Kanununun 5 inci maddesinde, karşılıksız çek keşide etme suçu için adlî para cezası öngörülmüş olmasına karşılık, bu cezanın ödenememesi durumunda para cezasının hapis cezasına dönüştürülmesi suretiyle yerine getirilmesi, düzenlediği çeki karşılıksız duruma düşen keşidecinin söz konusu borcunu ödeme imkânının neredeyse tamamen elinden alınması anlamına gelmektedir.

İstatistiklere Göre Çekten Hapis Cezası Alanlar

2018 yılı sonu itibarıyla Adalet Bakanlığının yayımladığı “Adli İstatistikler 2018” verilerine göre 5941 sayılı Kanun uyarınca toplam 118.623 dava açılmış, bu suçtan dolayı 38.983 kişi için mahkûmiyet kararı verilmiştir.

Karşılıksız Çeke Hapis Cezasının Kaldırılması

Ticaretle uğraşan ve kendisi de vadeli bir ödeme aracı olarak çek kabul etmek durumunda olan kişiler, ödeme olarak aldıkları çekin karşılıksız çıkması durumunda edinemediği bu gelirden yapmayı planladığı ödemeleri de yapamamakta, dolayısıyla bu ödemeler için vermiş olduğu çekler de karşılıksız konumuna gelmektedir.

Bu durum küçük ya da büyük olsun, ticaretle uğraşan insanlarımız için özellikle ekonominin daha kırılgan olduğu yıllarda zincirleme bir hal almakta, söz konusu düzenlemeyle çek üzerinde yazan borcunun yanında aldığı aynı miktardaki para cezasıyla borcu iki katına çıkmakta ve doğal olarak bu cezayı da ödeyemediği için cezaevine girerek borçlarını ödeme şansını kaybetmektedir.

Bu durum, gerek işini, itibarını ve tüm düzenini kaybeden borçlu ve gerekse alacağı ödemeyi elde etme şansından tamamen mahrum bırakılmış alacaklı açısından son derece olumsuz bir duruma sebebiyet vermektedir.

Kanun Teklifi, başta ticaretle uğraşan kişiler olmak üzere karşılıksız çek keşide ettiği için hapis cezasına çarptırılan ya da hapis tehdidi nedeniyle evinden ayrı yaşayan insanlarımızın yaralarını sarmak için karşılıksız çeke hapis cezasının kaldırılmasını amaçlamaktadır.

Kanun Teklifine Ulaşmak İçin TIKLAYINIZ.

Sosyal medyada bizi takip edin. 

Facebook sayfamız için TIKLAYIN

Twitter sayfamız için TIKLAYIN

İnstagram sayfamız için TIKLAYIN

Kaynak: www.hukuknediyor.com
(Bu yazı kaynak gösterilip ve aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

1,720 total views, 4 views today

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir